Lektury - podstawa programowa
Komunikat dyrektora CKE z dnia 12.09.2007 r. na temat wpływu zmiany podstawy programowej z języka polskiego na treść egzaminów zewnętrznych w latach 2008 i 2009:
"Lista lektur obowiązkowych zawarta w nowej podstawie programowej, wprowadzonej Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 sierpnia 2007 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (DzU nr 157, poz. 1100), będzie wprowadzana stopniowo, od pierwszej klasy danego etapu kształcenia.
Egzaminy zewnętrzne: sprawdzian w klasie VI, egzamin gimnazjalny i egzamin maturalny z języka polskiego mogą odwoływać się do nowo wprowadzanych lektur dopiero w roku szkolnym 2009/2010. W związku z tym informujemy, że na egzaminach zewnętrznych w 2008 i 2009 roku obowiązuje dotychczasowa lista lektur."
Wobec powyższego i w świetle obowiązujących dokumentów MEN i CKE sprawy mają się następująco:
Lektury wg podstawy programowej dla klas trzecich (matura w r. szk. 2008/9)
Poziom podstawowy
1. Literatura polska:
- Bogurodzica w kontekście poezji średniowiecznej
- Jan Kochanowski – pieśni i treny (wybór)
- Jan Andrzej Morsztyn – wybór wierszy
- Daniel Naborowski – wybór wierszy
- Wacław Potocki – wybór wierszy
- Ignacy Krasicki – satyry (wybór), „Hymn do miłości ojczyzny”
- Adam Mickiewicz „Pan Tadeusz”
- Adam Mickiewicz „Dziady” cz. III
- Juliusz Słowacki „Kordian”: akt I, akt II, akt III sc. 5 i 6
- Zygmunt Krasiński „Nie-Boska komedia”: część I, część III (scena w obozie
- rewolucji), część IV (scena w obozie arystokracji i scena finałowa)
- Adam Mickiewicz – wybór wierszy
- Juliusz Słowacki – wybór wierszy
- Cyprian Kamil Norwid – wybór wierszy
- Bolesław Prus „Lalka”
- Eliza Orzeszkowa „Nad Niemnem” – fragmenty: przy mogile Jana i Cecylii, przy mogile powstańców
- Eliza Orzeszkowa „Gloria victis”
- Maria Konopnicka „Mendel Gdański”
- Bolesław Prus „Kamizelka”
- Henryk Sienkiewicz „Potop”
- Kazimierz Przerwa-Tetmajer – wybór wierszy
- Jan Kasprowicz – wybór wierszy
- Leopold Staff – wybór wierszy z różnych epok
- Stanisław Wyspiański „Wesele”
- Władysław Stanisław Reymont „Chłopi” (t. I „Jesień”)
- Stefan Żeromski „Ludzie bezdomni”
- Stefan Żeromski „Przedwiośnie”
- Witold Gombrowicz „Ferdydurke” – rozdz. II, III, VI, VII, VIII, IX, X, XII, XIV
- Zofia Nałkowska „Granica”
- Tadeusz Borowski „Pożegnanie z Marią” (Pożegnanie z Marią, U nas, w Auschwitzu..., Proszę państwa do gazu, Bitwa pod Grunwaldem)
- Gustaw Herling-Grudziński „Inny świat”
- Bolesław Leśmian – wybór wierszy
- Julian Tuwim – wybór wierszy
- Maria Pawlikowska-Jasnorzewska – wybór wierszy
- Czesław Miłosz – wybór wierszy
- Krzysztof Kamil Baczyński – wybór wierszy
- Tadeusz Różewicz – wybór wierszy
- Zbigniew Herbert – wybór wierszy
- Miron Białoszewski – wybór wierszy
- Wisława Szymborska – wybór wierszy
- Stanisław Barańczak – wybór wierszy
- Jan Twardowski – wybór wierszy
- Sławomir Mrożek „Tango”
- Hanna Krall „Zdążyć przed Panem Bogiem”
Uwaga: wymagana jest także znajomość kontekstów biblijnych, antycznych i innych.
2. Literatura powszechna:
- Sofokles „Król Edyp”
- Horacy – wybór pieśni
- William Szekspir „Makbet”
- Molier „Świętoszek”
- Jan Wolfgang Goethe „Cierpienia młodego Wertera”
- Fiodor Dostojewski „Zbrodnia i kara”
- Joseph Conrad „Jądro ciemności”
- Albert Camus „Dżuma”
Poziom rozszerzony
Jak na poziomie podstawowym, a ponadto:
1. Literatura polska:
- Jan Kochanowski „Treny”
- Juliusz Słowacki „Kordian”
- Witold Gombrowicz „Trans-Atlantyk”
- Maria Kuncewiczowa „Cudzoziemka”
- Stanisław Ignacy Witkiewicz „Szewcy”
2. Literatura powszechna:
- Dante „Boska Komedia” – fragmenty Piekła
- Jan Wolfgang Goethe „Faust”– część I: fragmenty sceny w pracowni (rozmyślania Fausta o sobie i swoim życiu, rozmowa z Mefistofelesem)
- Franz Kafka „Proces”
- Michaił Bułhakow „Mistrz i Małgorzata”
Uwaga: Tematy na poziomie rozszerzonym będą zobowiązywać do analizy i interpretacji utworów spoza wyżej wymienionych, ale utrzymanych w znanej uczniom poetyce lub konwencji.
Źródło: Informator maturalny od 2005 roku z języka polskiego.
Lektury wg podstawy programowej dla klas pierwszych i drugich, na podst.
Projektu z dnia 22 sierpnia 2007 r., podpisanego w dniu 23.08.2007 r. przez Pana Ryszarda Legutkę, Ministra Edukacji Narodowej, i opublikowanego w Dzienniku Ustaw z dnia 31 sierpnia 2007 r. Nr157, poz. 1100
1. Literatura polska:
- Bogurodzica w kontekście poezji średniowiecznej;
- Jan Kochanowski –pieśni, treny (wybór);
- poezja baroku (wybór);
- Piotr Skarga – Kazania sejmowe (wybór);
- Ignacy Krasicki – Pieśń: Hymn do miłości Ojczyzny, satyry i liryki (wybór);
- Stanisław Staszic – Przestrogi dla Polski (fragmenty);
- Adam Mickiewicz – Konrad Wallenrod, Pan Tadeusz, Dziady cz. III;
- Juliusz Słowacki – Kordian;
- Zygmunt Krasiński – Nie-Boska komedia (wybrane sceny), Listy (wybór);
- wybór poezji romantycznej (w tym utwory Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Cypriana Kamila Norwida);
- Bolesław Prus - Lalka;
- Eliza Orzeszkowa - Nad Niemnem;
- Henryk Sienkiewicz - Quo vadis, Potop;wybór poezji młodopolskiej;
- Stanisław Wyspiański – Wesele;
- Władysław Stanisław Reymont - Chłopi, tom I: Jesień;
- Stefan Żeromski – Ludzie bezdomni, Przedwiośnie;
- Maria Dąbrowska – Noce i dnie;
- Bruno Schulz – Sklepy cynamonowe (wybrane opowiadania);
- Zofia Nałkowska – Granica;
- Sławomir Mrożek - Tango;
- Zofia Kossak-Szczucka - Pożoga;
- Tadeusz Borowski - Pożegnanie z Marią (wybrane opowiadania);
- Gustaw Herling-Grudziński – Inny świat;
- Witold Gombrowicz – Ferdydurke;
- wybór poezji XX wieku (w tym utwory Bolesława Leśmiana, Leopolda
- Staffa, Juliana Tuwima, Marii Pawlikowskiej - Jasnorzewskiej, Czesława
- Miłosza, Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, Zbigniewa Herberta,
- Tadeusza Różewicza, Mirona Białoszewskiego, Wisławy Szymborskiej,
- Stanisława Barańczaka, ks. Jana Twardowskiego);
- Jan Paweł II – Pamięć i tożsamość;
- Ryszard Kapuściński – Cesarz;
- abp Kazimierz Majdański – Będziecie Moimi świadkami lub kardynał Stefan Wyszyński – Zapiski więzienne;
- inne wybrane fragmenty prozy dokumentalnej (reportaż, dziennik, pamiętnik) i eseistycznej;
- inne utwory zaproponowane przez uczniów i nauczyciela;
- teksty kultury (adaptacje filmowe powieści i inne filmy, spektakle teatralne, utwory muzyczne, obrazy, słuchowiska, programy telewizyjne, teksty prasowe).
2. Literatura powszechna:
- Sofokles - Król Edyp;
- Horacy - wybór pieśni;
- William Szekspir - Makbet;
- Molier - Świętoszek;
- Johann Wolfgang von Goethe – Cierpienia młodego Wertera;
- Daniel Defoe – Robinson Crusoe;
- Fiodor Dostojewski– Zbrodnia i kara;
- Joseph Conrad – Lord Jim;
- C. S. Lewis - Listy starego diabła do młodego;
- George Orwell – Folwark zwierzęcy.”,
Poziom rozszerzony ponadto:
1. Literatura polska:
- Jan Kochanowski - Treny; (cykl)
- wybrany dramat romantyczny Juliusza Słowackiego lub Zygmunta Krasińskiego;
- Henryk Rzewuski – Pamiątki Soplicy (wybór);
- Stanisław Ignacy Witkiewicz – Szewcy (fragmenty);
- Maria Kuncewiczowa – Cudzoziemka;
- Hanna Malewska – Sir Tomasz More odmawia;
- Wiesław Myśliwski – Kamień na kamieniu lub Antoni Libera - Madame;
- wybrany utwór polskich pisarzy emigracyjnych (Andrzeja Bobkowskiego, Witolda Gombrowicza i Józefa Mackiewicza);
- Włodzimierz Odojewski – Zasypie wszystko, zawieje.
2. Literatura powszechna:
- Dante Alighieri - Boska Komedia (fragmenty Piekła);
- Franz Kafka – Proces;
- Michaił Bułhakow - Mistrz i Małgorzata;
- Święty Augustyn - Wyznania (fragmenty);
- Platon – Obrona Sokratesa.
- Zaproponowany przez uczniów i nauczyciela utwór literatury polskiej, europejskiej lub światowej.”.